GIỚI THIỆU
SÁCH THÁNG 4
Chủ đề: Lịch sử địa phương “ Trận
đánh Thông Đạt oai hùng”
Thời gian: Ngày 8/4/2024
Địa điểm: Sân trường Tiểu học Liệp Tuyết
Thành phần tham dự: BGH, Giáo viên, nhân viên và toàn
thể học sinh trong nhà trường
Kính thưa thầy cô giáo cùng toàn thể các bạn học sinh
thân mến trong tháng tư này có ngày lễ lớn là ngày Thống nhất đất nước nên em
muốn giới thiệu tới thầy cô cùng các bạn về lịch sử của địa phương xã Liệp
Tuyết của chúng ta “ Trận đánh Thông Đạt oai hùng ”. Thưa thầy cô giáo em rất
vinh dự được là người con của nhân dân xã Liệp Tuyết. Như thầy cô và các bạn đã
biết ngày 24/3/2024 vừa qua Đảng bộ và nhân dân xã Liệp Tuyết nói chung và nhân
dân thôn Thông Đạt nói riêng đã tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm chiến thắng thông đạt
( 25/3/1954 - 25/3/2024).
Kính thưa thầy cô và các bạn mờ sáng ngày 25-3-1954,
lợi dụng sương mù lúc còn dày đặc, bọn GM4 và lính Thái đã chia làm nhiều hướng
tấn công vào xã Liệp Tuyết. Một từ bốt Bương lên chợ Cửu Tinh, đánh vào các
thôn Đại Phu, Vĩnh Phúc, Một từ Ngọc Bài đánh xuống Sông Đạt, hướng này còn có
cả 5 chiếc xe tăng. Như vậy đại đội 84 đang đóng ở 3 thôn này bị địch chia cắt.
Song bộ đội và du kích ta đã chuần bị tinh thần sẵn sàng đánh địch, Sau 25 phút
chiến đấu, bộ đội và du kích ta đã chia cắt được đội hình địch, đẩy lùi chúng
xuống cánh đồng. Ta tiêu diệt và bắt sống khoảng một đại đội ngụy binh và tên
quan sai Pháp A- MÔ-LEN. Một bộ phận quân địch rút chạy nhưng lại bị bộ đội địa
phương Huyện bắt sống.
Đợt tấn công
thứ nhất của địch bị thất bại. cuộn chiến đấu mỗi lúc lại khẩn trương, căng
thẳng. Địch lại tăng cường quân địch từ Thạch Thất xuống, từ Gốt lên bao vây
thôn Thông Đạt. Xác định mũi phía bắc xuống là mũi quan trọng vì có xe tăng
địch, Đại đội 84 đã tăng cường cho trung đội 1 ở Thông Đạt hai khẩu DKZ và một
khẩu đại liên chiến lợi phẩm, lợi dụng lúc các đại đội ở tiểu đoàn 928 từ phía
Hạ Bằng rút về Giã Cát, địch liên tiếp mở 5 cuộn tấn công vào Thông Đạt. Trong
5 đợt tấn công đó thì ở đợt 4 và đợt 5
địch tập chung các phương tiện hỏa lực binh lực đánh phá ác liệt nhất. Trong
đợt 4, trước khi cho bộ binh xung phong địch đã tập chung pháo binh ở các vị
trí xung quanh liên tiếp bắn vào hai thôn Thông Đạt và Đại Phu nhằm làm suy yếu
lực lượng của ta rồi cho bộ binh tiến vào đánh phá, nhưng chúng chỉ tiến gần
các tuyến phòng thủ của ta độ 20 mét thì lại bị đánh bật ra, trong đợt tiến
công này cùng với bộ đội du kích Liệp Tuyết đã chiến đấu dũng cảm.Tiêu biểu là
đồng chí xã đội trưởng Nguyễn Hữu Lưu với cách đánh địch linh hoạt táo bạo phối
hợp tốt với đại đội 84.
Buổi chiều,
giặc Pháp cho 4 máy bay Hen- cát đến nén bom cháy và bắn phá Thông Đạt. Tiếp
đó, pháo địch từ các vị trí lại bắn phá rất ác liệt. Khi bom vừa dứt, binh địch
từ 3 hướng Bắc Tây Nam đều tiến vào Thông Đạt. do nắm được mục tiêu của địch và
sự đối sánh không cân sức về lực lượng Ban chỉ huy đại đội cho nổ một quả bộc
phá 12kg, Tiếng nổ dữ dội và bất ngờ đó làm cho lực lượng địch ở các mũi đều
hoảng sợ và bỏ chạy, không chú ý đến việc khép vòng vây trong lúc vừa tối,
tranh thủ thời cơ thuận lợi bộ đội và du kích rút khỏi thôn Thông Đạt đem theo
80 tù binh về hai thôn Đại Phu Vĩnh Phúc. Khi lực lượng ta vừa rời khỏi địch
lại tập chung quân, khép hai ngọng kìm lại đánh vào thôn Thông Đạt. Sau 1 ngày
chiến đấu ác liệt bộ đội và quân du kích Liệp Tuyết đã làm tan dã binh đoàn cơ
động GM4 và hai tiểu đoàn ngụy binh
người Thái, diệt 200 tên bắt sống gần 100 tên trong đó có 1 quan hai Pháp. Về
vũ khí ta thu được hơn 100 loại súng các loại phá hủy 1 xe tăng, thu nhiều súng
đạn và các loại quân trang khác. Suốt 1 ngày chiến đấu ác liệt bộ đội và du
kích ta đã đánh lui được nhiều đợt tấn công của địch, dành được nhiều chiến công
nhưng chỉ bị thương vong 10 đồng chí.
Trong khi bộ
đội ta đưa tù binh về tập chung ở hai thôn Đại Phu Vĩnh Phúc đồng chí Trần Xuân
Bách – Bí thư tỉnh ủy đã kịp thời hội ý với cán bộ của đơn vị 928 bàn về việc
đưa bộ đội và tù binh ra khỏi địa bàn xã. Đồng chí nhận định địch càn quét ở đây thì sâu trông địch hậu
chúng sẽ sơ hở nếu có địch chỉ là địa phương quân ta sẽ phá được. Do đó, đồng chí đã quyết định
đưa toàn bộ bộ đội và tù binh về Sài Sơn.
Thực hiện kế
hoạch trên, hai đồng chí du kích Nguyễn Hữu Lưu và Nguyễn Văn Hiệu đã đưa bộ
đội và tù binh đến Sài Sơn. Gần sáng ngày 26/3/1945, các đồng chí đã hoàn thành
nhiện vụ trở về trú ẩn tại gò Nhà Vường, thôn Đại Phu. Sáng hôm đó, địch triển
khai hỏa lực bắn vào thôn, chúng đào đất để đặt khẩu súng máy trúng vào cửa hầm
của các đồng chí. Khi đào công sự, chúng phát hiện cửa hầm nên đã nén lưu đạn
xuống. Các đồng chí bình tĩnh nhặt lưu đạn nén trả lại. Quân giặc tức tối tung
hỏa mù vào hàm và dùng súng bắn xuống. Đồng chí Nguyễn Hữu Lưu đã hi sinh, hai đồng
chí bị bắt.
Chiến thắng
Thông Đạt là tự hào của nhân dân Liệp Tuyết ta. Thắng lợi đã cổ vũ tinh thần
chiến đấu của quân và dân huyện Sơn Tây. Về quân sự thắng lợi đã làm bất bại
khả năng tác chiến cơ động của các binh đoàn Pháp ở Sơn Tây; đồng thời thể hiện
sự phối hợp chiến đấu chặt chẽ giữa bộ đội chủ lực khu, bộ đội huyện và lực
lượng quân dân du kích ở địa phương, tạo điều kiện cho phong trào kháng chiến
của địa bàn các huyện phía nam tỉnh nói chung và Liệp Tuyết nói riêng chuyển
sang thế lực mới. Từ đó khu du kích liên hoàn Nam Quốc Oai và Thạch Thất dần mở
rộng, trong đó có địa bàn xã Liệp Tuyết, tạo điều kiện đẩy mạnh hơn nữa phong
trào kháng chiến của Nhân dân xã Liệp Tuyết.
Tuy bị thất
bại ở Thông đạt nhưng 10 ngày sau ngày
15/ 4/1954, khi phát hiện thấy bộ đội địa phương huyện đóng ở Bái Ngoại Bái Nội
địch lại điều hai tiểu đoàn chia làm hai mũi tấn công vào hai thôn. Qua một
ngày chiến đấu lực lượng của ta tuy có thiệt hại nhiều song đã diệt được hơn
100 tên địch ở trận Bái Ngoại.Kết thúc cuộc chiến đấu trung đội đã tặng thưởng
Huân chương chiến công hạng ba cho 15 cán bộ
chiến sĩ được tặng phần thưởng cao quý này.
Như vậy chỉ trong thời gian ngắn nhân dân Liệp Tuyết
đã phối hợp với bộ đội đánh bại hai cuộc càn quét khốc liệp của giặc, trên 300
tên địch bị tiêu diệt.
Cuộc chiến
đấu, chiến thắng của bộ đội và du kích Liệp Tuyết trong hai cuộc chống càn của
giặc Pháp đã động viên lớn đối với tinh thần Nhân dân Liệp Tuyết. Bà con phấn
khởi thấy sự lớn mạnh của bồ đội và du kích trong cuộc kháng chiến của dân tộc
và sự thất bại tất yếu của đế quốc Pháp.
Cuối cùng cô
xin chúc toàn thể các thầy giáo cô giáo và toàn thể các em học sinh trong
trường hãy nêu gương ông cha chúng ta đã hi sinh biết bao xương máu để chúng ta
có được ngày hôm nay. Vì thế cô mong các em quyết tâm học tập thật tốt để giữ
vững là xã anh hùng trong thời kỳ đổi mới
Xin chân
thành cảm ơn.
Xác
nhận của BGH Người viết
Phùng Thị Thơm